دانشگاه صنعت نفت با 75 سال سابقه درخشان علمي، يكي از قديمي‌ترين موسسات آموزش عالي كشور بوده و نقشي كليدي در تربيت نيروي انساني موردنياز صنعت نفت و گاز كشور داشته است. اين دانشگاه با در اختيار داشتن كادر علمي توانا و امكانات بسيار خوب و همچنين ارتباط سيستماتيك خود با صنعت نفت كشور، از بين دانش‌آموزان ممتاز و از طريق آزمون سراسري، در رشته‌هاي زير اقدام به پذيرش دانشجو مي‌نمايد.
اين دانشگاه داراي چهار دانشكده در شهرهاي اهواز، آبادان، تهران و محمودآباد و چهار مركز تحقيقاتي در دانشكده‌هاي مذكور مي‌باشد. توسعه ارتباطات علمي بادانشگاه‌ها و مراكز بين‌المللي فعال در زمينه نفت و گاز، تجهيز و راه‌اندازي آزمايشگاه‌ها و مراكز تحقيقاتي، ارتقاء كيفيت و تبديل شدن به دانشگاه پيشتاز در منطقه به‌منظور تربيت نيروهاي متخصص، خلاق و متعهد مورد نياز صنعت عظيم و استراتژيك نفت، از اهداف اصلي اين دانشگاه مي‌باشد.
با توجه به اينكه كتب و مجلات مورد استفاده دانشجويان در حين تحصيل به زبان انگليسي مي‌باشد لذا جهت درك بهتر اين مطالب، علاوه بر ساعات پيش‌بيني شده در سرفصل دروس زبان انگليسي مصوب شوراي عالي برنامه‌ريزي وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، از دانشجويان اين دانشگاه در بدو ورود، امتحان تعيين سطح زبان انگليسي بعمل آمده و بر اساس نتايج آن، دانشجويان در اولين ترم تحصيلي، در كلاس‌هاي فشرده زبان انگليسي شركت مي‌نمايند. اين دانشگاه با مجموع فضاي بالغ بر 370/000 متر مربع و با بيش از 70 عضو هيأت علمي، فعاليت گسترده‌اي را براي تربيت نيروهاي متخصص جهت رفع نيازهاي صنعت نفت كشور انجام داده است. در حال حاضر دانشگاه صنعت نفت در سه دانشكده خود در شهرهاي اهواز، آبادان و تهران در رشته‌هاي بالادستي نفت در مقاطع كارشناسي و كارشناسي‌ارشد اقدام به پذيرش دانشجو مي‌نمايد و كليه دروس تخصصي، به زبان انگليسي ارائه مي‌شود. همچنين اين دانشگاه در دانشکده علوم دريايي خود در شهرستان محمودآباد، به آموزش دانشجو در رشته‌هاي دريانوردي مي‌پردازد.
رشته‌هاي بالادستي و ساير رشته‌هاي مرتبط با صنعت نفت در اين دانشگاه عبارتند از:
• مهندسي نفت - مخازن نفت
• مهندسي نفت - استخراج (حفاري) نفت
• مهندسي نفت - بهر‌ه‌برداري از منابع نفت
• مهندسي شيمي
• مهندسي برق - كنترل
• مهندسي مكانيك
• مهندسي نفت - اكتشاف نفت
• مهندسي ايمني - بازرسي فني
• مهندسي ايمني - حفاظت فني
• حسابداري
• مدیریت بازرگانی
• مدیریت صنعتی
• مهندسي كشتي - موتور (نيمه متمركز)

نظر به پيشرفت همه‌جانبه و گسترده علوم و تكنولوژي در زمينه‌هاي بالادستي نفت و نياز صنعت نفت كشور به دستيابي به آخرين يافته‌هاي علمي و فني در اين زمينه، فعال كردن هرچه بيشتر دانشگاه صنعت نفت با كيفيت مطلوب مورد توجه مسئولين وزارت نفت قرار گرفته است.